Sanatsal Uygulamaların Görsel Kuramları

Programımız bünyesindeki öğretim görevlileri üzerinde fazla söz söylemeye gerek olmayan (güzel sanatlarda resim, çizim ve heykel; tasarımda grafik tasarımı, tipografi ve benzeri) geleneksel mecralar konusunda uzmandırlar. Yaratıcı ve kuramsal üretimimiz içinde sürekli yer verdiğimiz yeni medya teknolojilerine özellikle dikkat çekmek isteriz.

Yeni medya teknolojileri ve uygulamaları günümüzde sanatçıların ve tasarımcıların çalışmalarında pek göz ardı edemeyecekleri bir alan haline gelmiş durumda. Bugünün teknolojilerinin durumu ve bunların sosyal etkileri sadece gündelik yaşantımızı değil, algılarımızı ve kavramlarımızı da değiştirmiş bulunuyor. Aslında bu değişim muhtemelen insanoğlunun yaşadığı en süratli geçişlerden birine neden oldu. Bu durumun en önemli yönü de, bilgisayarlı ve telematik teknolojiler ve aygıtlar katlanarak artan bir şekilde çoğaldıkça, söz konusu geçişin giderek hızlanacak olması. Sabancı Üniversitesi Görsel Sanatlar ve İletişim Tasarımı Yüksek Lisans programında bu geçiş durumuna büyük önem veriyor, sanat ve tasarım öğrencilerimizin bu durumla baş etmelerini sağlayacak beceriler kazanmalarına özen gösteriyoruz. Bu noktada da yeni medya terimi kilit bir kavram; aşağıdaki liste size bu terim kapsamında üzerinde yoğunlaştığımız temel alanlar hakkında bilgi verecek.

Önemli not: Aşağıda yer alan yeni medya alanlarının/teknolojilerinin her biri yüksek lisans tez veya projesinin uygulama alanı ya da yapısal unsuru olarak değerlendirilmelidir. Bu yapıtaşlarının kullanıldığı bir kavram, bir fikir ya da bir anlatıyı kapsayan tez veya proje programımızın üç ana dalından – Görsel Sanatlar, Görsel İletişim Tasarımı, Sanatsal Uygulamaların Görsel Kuramları – birinin altında veya iki ya da üç ana dalın karması halinde yürütülecektir.
 Üç Boyutlu Modelleme ve Bilgisayar Animasyonu, birbiriyle yakından ilgili olduğu kadar birbirinden ayrılması mümkün de değildir. Bu alana yoğunlaşmak isteyen öğrenciler dijital modelleme araçları, modelleme yolları, modelleme teknikleri, animasyon modellemesi, karakter tasarımı, iskeletleme ve diğer safhalar hakkında bilgi edinmenin yanı sıra üzerinde fazla araştırma yapılmamış bir dal olan animasyon kuramını destekleyecek bir animasyonlu kısa film yapacaktır. Keşif çalışmaları teşvik edilir. Bu çalışma alanı disiplinler arası yaklaşımıyla Sanat ve Medya, Tasarım ve Görsel Kültür çerçevesinde hem sanatsal uygulamaları hem de kuramı kapsar. Projeler farklılık göstermekle birlikte, öğrenciler muhtelif üç boyutlu multimedya animasyon ve yaratıcı uygulama projeleri üzerine çalışabilirler.
İlgili Öğretim Üyesi: Yoong Wah Alex Wong.
 
. Üç Boyutlu Sanal Dünyalar, Oyun ve Sanal Gerçeklik: Çevrimiçi sanal dünyalar ve kendi-içinde/çevrimdışı sanal gerçeklik sistemleri hem yaratıcı çalışmalar hem de kuramsal araştırmalar için pek çok perspektif sunabilir: Yaratıcı faaliyetlerden söz edecek olursak, sanal mimari, sanal iç mekanların ve coğrafyaların yaratılması gibi görsel tasarım unsurlarını, ışıklandırma gibi ambiyansla ilgili meseleleri ve avatarlar ile karakter yaratılışını kapsarlar. Bu alanları çevreleyen kuramsal meselelerden bazıları da şunlardır: Varlık, yoğunluk, sanal gerçeklik, oyun, sanal ekonomi, tü-retim, ortak yaratım, oyun-bilim, anlatı-bilim, sanal kimlik, siber psikoloji ve siber sosyoloji.
İlgili Öğretim Üyesi: Elif Ayiter.

. Artırılmış Gerçeklik, fiziksel, gerçek-dünya ortamının doğrudan ya da dolaylı canlı görüntü unsurlarının bilgisayarda üretilmiş ses, video, grafik ya da GPS verileri gibi duyusal eklerle zenginleştirilmiş halidir. Dolayımlı gerçeklik tabir edilen, gerçek görüntünün bilgisayarla değiştirildiği (hatta artırılmaktan ziyade eksiltildiği) çok daha genel bir kavram ile ilişkilidir. Bunun sonucunda, teknoloji kişinin gerçeklik algısını ilerleterek işlev gösterir. Artırılmış gerçeklik sanatsal ifade aracı olarak giderek ön plana çıktığı gibi, özellikle bilişim-temelli müdahalelerin gerçeğin görüntülenmesine nispeten kolayca aktarılabildiği akıllı telefonlar gibi aygıtların yaygınlaşmasıyla tasarım çözümlerinin de parçası haline gelmiştir.
İlgili Öğretim Üyesi: Selçuk Artut, Ekmel Ertan.

. Enformasyon Sanatı, bilgisayar teknolojisinden ve performans sanatı, görsel sanat ve kavramsal sanat gibi çağdaş sanat türlerinden yoğun olarak etkilenmiş bir sanatsal uygulamadır. Sabancı Üniversitesi’nde sunulan enformasyon sanatı dersleri sanat ve teknoloji arasındaki ilişkilerin muhtelif kavramsallaştırmalarını ele alır.
İlgili Öğretim Üyesi: Selçuk Artut, Ekmel Ertan.

. InfoGrafik: Günümüzün karmaşık dünyasında etrafımızı saran enformasyon bulanıklık riskini de içinde taşır. Çok katmanlı bu bilgiyi nasıl tanımlayabiliriz, nasıl berraklaştırabiliriz? Doğal ve yapay dünyaları tarif etmenin ve keşfetmenin, bilgi tasarımının karmaşık işlemlerini kolaylaştırmanın en etkili yolları nelerdir?  İstatiksel bilgileri analiz etmekte ve aktarmakta, yapılı çevreye grafik unsurlar ile düzen katmakta ne tür yöntemlerden faydalanılır? Bu alan bilgi tasarımının doğasını, kalıplarını ve köklü temel kurallarını inceler. Bilgi grafiğinin renk ve görsel hiyerarşi, görsel ekonomi, katmanlama ve ayırma, veri mürekkep oranı ve veri yoğunluğu gibi görsel kavramları üzerinde durulur.
İlgili Öğretim Üyesi: Elif Ayiter, Onur Yazıcıgil.

. Etkileşim Tasarımı, insan hareketlerinin interaktif sistemler eşliğindeki biçimi üzerine odaklanır.  Sabancı Üniversitesi Görsel Sanatlar ve İletişim Tasarımı Yüksek Lisans programında sunulan etkileşim tasarımı dersleri yazılım, elektronik ve internet gibi çağdaş dijital malzemeler üzerinde odaklanmayı hedefler. Bu anlamda, bu alanın amaçlarından biri insanlar ile makinelerin belli bir amaç doğrultusunda birbirleriyle konuşmasını sağlayacak düşük seviyeli çözümler – araçlar, protokoller, vs – yaratmaktır. Öğrenciler genel donanım ve yazılım yöntemleri ve araçları üzerine çalışarak mecrayı tanır ve kendi tasarım veya sanat projelerinde kullanacakları arayüzü tasarlarlar.
İlgili Öğretim Üyesi: Selçuk Artut, Ekmel Ertan.

.
Arayüz Tasarımı: Arayüzler insanların nasıl ortamla etkileşimde olduklarını belirler ve izleyicileri aktarılacak bilgi malzemesine bağlar. Arayüzler girdi ile çıktı arasındaki aracıdır. Arayüz ne kadar basit olursa, etkileşimde o kadar az vakit harcarız; böylece muhtemelen kendi ilgi alanlarımıza / dinlenmeye daha çok zaman ayırabiliriz. Arayüz tasarımına dair yapılacak yüksek lisans çalışmasının amacı öğrencilerin fiziksel, kültürel, eğitimsel kaygılardan bağımsız olarak yenilikçi fikirler ortaya çıkarmalarını sağlamaktır. Çapraz-platform düşüncesi desteklendiği gibi, mesela mimari eğitimi olmayan öğrencilerin mimari konusunda vizyon geliştirmeleri gibi keşfe yönelik egzersizler yürütülür. Yaklaşımımız öğrencileri gündelik yaşantılarındaki deneyimlerini tasarım felsefelerine katmaya, proaktif olmaya ve günlük arayüzlerin iyileştirilmesi için çözümler üretme konusunda sorumluluk hissetmeye sevk etmektedir. Arayüz tasarımı bilgi vermek, hikaye anlatmak ya da kendimizi ifade etmek için yeni arayüzleri ya da mevcut arayüz metotlarını yeniden kullanarak insanlar ile makineler arasında bağlamsal konuşmalar yaratmakla ilgilidir. Söz konusu arayüzler ekran temelli ya da fiziksel enstalasyonlar olabilir, bu da oyun tadında kullanıcı deneyimlerine yol açar.
İlgili Öğretim Üyesi: Murat Germen, Ekmel Ertan.

. Video Grafiği/Sanatı: Video grafiği ve sanatı zamanla değişen anlatısal-olmayan, figüratif-olmayan görseller olarak tasarlanmıştır. “Hareketli grafik tasarımı” video grafiği için yanlış yönlendirecek kadar basit bir tanımlama olur. Anlatısal-olmayan, figüratif-olmayan görseller farkı video grafiğini daha geniş kapsamlı anlamları olan animasyon ve filmden ayırmayı sağlar. Video grafiği ve sanatı çoğu kez videoyu, filmi, animasyonu, fotoğrafı, illüstrasyonu ve müziği bir araya getirir. Birbiriyle ilişkili bu sanat türlerinin sınırlarını çizmek çok güçtür, özellikle de multimedya çalışmalarında: Örneğin; Video grafiği ve sanatının iletişim ve uygulama biçimleri olan art arda gelen görüntüler sinema, yaratıcı multimedya, video sanatı ve enstalasyona nasıl ilişkilendirilebilir? Bu pratik araştırma sorusu final tezinin son teslimine kadar olan süreçte kuramsal çalışmalar ve analizlerle, kavramsal gelişim belgeleri, teknik ve sanatsal uygulama ile kurgulanır ve desteklenir.
İlgili Öğretim Üyesi: Yoong Wah Alex Wong.

. Fotoğraf: İster belgesel ister kurgusal olsun fotoğraf gerçekten de bireysel tanıklık aracıdır. Bu gerçek fotoğrafçılığı mevcut dünyaları yansıtmanın, yorumlamanın ve paylaşmanın yanı sıra sıfırdan yeni dünyalar yaratmaktan alıkoymamalıdır. Fotoğraf çok güçlü bir iletişim aracıdır, çağdaş sanatta giderek daha fazla kullanılması da bunu doğrular. Dijital imaj oluşturma / hazırlama araçlarının ardından içerik yaratımı, dağıtımı ve yayımında beliren yeni olanaklar fotoğrafın sanat dünyasında belirgin bir estetik geliştirmesine imkan sağladı. Sabancı Üniversitesi Görsel Sanatlar ve İletişim Tasarımı Yüksek Lisans programında fotoğraf konusunda sunulan dersler sadece uygulamacı olmaktan ziyade kendine has görsel/sanatsal bir dil kullanarak öncü yaratıcılar olmak isteyen kişilere sağlam bir temel vermeyi amaçlamaktadır.
İlgili Öğretim Üyesi: Murat Germen, Stephanie Paine.

. Ses Tasarımı, enstalasyon, performans, video/film, WWW, işitsel ortamlar için farklı ses kesitleri üzerinde odaklanarak sesin temellerini sanat ve tasarımın bileşkesi olarak inceler. Sabancı Üniversitesi Görsel Sanatlar ve İletişim Tasarımı Yüksek Lisans programında ses konusunda sunulan dersler sesi bir malzeme olarak ele almayı; materyalin doğası olan akustiği, kompozisyonunu, dokularını öğretmeyi ve nüansları, zayıflıkları ve güçlü yanlarını tanıtmayı; işitsel malzemeyi basit yöntemlerle tanıma becerisine yönelik kulak eğitimi kazandırmayı; günlük sesleri kompozisyon malzemesi olarak kullanmayı amaçlamaktadır. 
İlgili Öğretim Üyesi: Selçuk Artut.

. Video: Video çalışmalarına yoğunlaşmak isteyen lisansüstü öğrencilerin bütün süreçleri fiilen gerçekleştirmeleri ve sinematografi ile kurgu beraberinde senaryo yazımı ve yönetme konusunda da bilgi edinmeleri gerekmektedir. Anlatı içeren bir türde çalışan öğrenciler son video projeleri için senaryo yazarlar; senaryolarını ve video projelerini belirlenen örneğe göre bağlar, karşılaştırır, analiz eder ve yorumlarlar. Öğrenciler dijital sinematografinin ve görüntülemenin temel ilkelerini öğrenmenin yanı sıra dijital araçların sinema sanatı ile birlikteliğinin getirdiği yaratıcılık sorunlarını ve olanaklarını keşfederler. Sinematografi fiziksel bir hadiseyi kaydetmekten ibaret olmayıp özgün bir eserin ortaya koyulmasıyla sona eren bir yorumlama sürecidir; kameranın, merceğin, kamera açısının, mesafe ve hareket çalışmasının teknik kısıtlamalarıyla birlikte artistik araştırma gerektirir. Son olarak,  öğrenciler kurguya hem ideal hem de reel açıdan bakar, video görüntülerinin ve seslerinin hem teknik hem de kuramsal yönlerine eğilirler. Video projesi şekillendikçe, öğrenci post-prodüksiyon safhasında okuduklarına ve belirlenen video örnekleri çerçevesinde alternatif kurgu stratejilerini araştırır. Tez tesliminde bu pratik araştırma kuramsal yazılar ve analizler, kavramsal gelişim belgeleri, teknik ve sanatsal uygulama ile desteklenmelidir.
İlgili Öğretim Üyesi: Yoong Wah Alex Wong.
 
. Giyilebilir/Moda Sanatı: Yaratıcı uygulamalar bağlamında giyilebilir sanat zanaat süreçlerine dair becerileri, modaya ilişkin olarak tekstil, lif ve malzeme üretimiyle bağdaştırılan teknolojik ve endüstriyel yöntemleri, güzel sanatlarda görülen üretimi bir araya getiren disiplinlerarası bir konu olarak tanımlanır. Bütün bunlar endüstrilerin ve elişi becerilerinin sanatsal unsurlar ile uyum sağlayarak tek bir dinamik varlık oluşturur. Bu bağlama uygun düşen ikinci bir konu da sanal moda tasarımı ve avatar yönlendirmeli ortamlarda kişiliğin sanal temsili için giyim kuşam oluşturulması ya da sanal dünyalar içinde yeni kimlik biçimleri bulunmasıdır.
Geniş bir yelpazeye yayılan bu yaratıcı uygulamalar insan vücudunun ergonomik mantığına uygulanarak bu alanlara ilişkin sanat ve tasarım incelemeleri için yeni fırsatlar sunar.
İlgili Öğretim Üyesi: Sanal moda sanatı için Elif Ayiter, giyilebilir sanat için Selçuk Gürışık.

. Ağ Tasarımı, uzun zamandır her an her yerde olan bir mecradır; bu yüzden de artık tek başına siteler anlamında değil, aksine doğal bir Web Kültürü’nün aktarım mekanizmaları sayılabilecek blog-dünyası ve ortak paylaşım platformları gibi bütün kollarıyla birlikte düşünülmelidir. Bu nedenle, ağ tasarımını artık münferit bir mecra olarak değil içinde sanatsal ifadeden ve ileri etkileşimden bloglar vasıtasıyla belgelendirmeye ve yaratıcı yazarlığa, yaratıcı paylaşım alanları aracılığıyla yaratıcı çıktıların paylaşılmasına ve yayılmasına kadar uzanan muhtelif amaçların gerçekleşebileceği bir kap/kapak olarak görüyoruz. Bu yüzden de öğrencilerimizi özellikle blog faaliyetleri ve Flickr, YouTube, tumblr, vimeo, DeviantArt  ve benzeri yaratıcı paylaşım/ağ platformları vasıtasıyla kuvvetli bir çevrimiçi varlık göstererek web kültürüne tam anlamla katılmaya yönlendiriyoruz.
İlgili Öğretim Üyesi: Elif Ayiter, Ekmel Ertan.

 
© 2017 Sabancı Üniversitesi